AVM`ler bir yönetim şirketinin birimi olarak kurulan ve yürütülen bağımsız perakende dükkânları ve hizmet alanlarıdır. Alışveriş merkezlerinin ilk açıldığı 1987 yılından bu yana uzun bir zaman geçti. Süreç içerisinde kaydedilen hızlı büyüme ile bugün yüzlerce AVM açıldı.

Oysa eskiden en önemli alışveriş merkezleri kapalı çarşılardı. Kapalı çarşılar tüm ihtiyaçların giderildiği önemli ticaret ve sosyal mekanlardı.

 AVM ve kapalı çarşı arasındaki farkı ortaya koymak gerekirse.Kapalı çarşı ihtiyaç alanları iken, AVM haz alanlarıdır.

Tabi haz ile ihtiyaç arasındaki farkı da ortaya koymak gerekir. Haz sınırsızdır. İhtiyaçlar sınırlıdır.

Kapalı çarşılar karşılıklı dostane ilişkilerin ve muhabbetin geliştirildiği yerlerdir. Kişi kapalı çarşıda esnaf ile önce dostluğu ilerletir. Her zaman aynı yerden alışveriş yapan kişiler karşılıklı güven esasına dayalı veresiye alışveriş yapabilirlerdi. Hatta müşteri tanıdığı esnafta alacağı malzemeyi bulamamış ise tanıdığı esnafın kefil olması ile esnafın komşusundan alırdı.

AVM"de ise çıkar ilişkisi vardır. Veresiye alışveriş yapılamaz. Peşin para ya da kredi kartı kullanmak zorundasınız.

Kapalı çarşı hayır dualarla erken açılır, erken kapanır. AVM`ler ise geç açılıp, geç kapanır.

-AVM`de vitrinler; cazibe yerleri ve spot ışıklarla yanıltma yerleri iken, Kapalı çarşının vitrinleri; ihtiyaçlar numunesinin olduğu yerlerdir.

-AVM`de zaman anlayışı yoktur. Zamanın unutulacağı şekilde dizayn edilmiştir.

-AVM"ler; insanın haz tarafının harekete geçirildiği, Kapalı çarşı ise; ihtiyacın giderildiği alanlardır.

AVM"de israf çoktur. Tüketmek adına her şey meşrudur. Oysa kapalı çarşıda hiçbir şey israf edilmez.

-AVM`ye giden çocuklar; sınırsız haz yaşamanın ve sınırsız para harcamanın zevkini yaşamak isterken, oysa kapalı çarşıda çocuk alışveriş ile birlikte ticaret yapmasını öğrenir.

-AVM`lerde klimalarla ısıtma ve soğutma yapılarak kişilerin içerde daha uzun kalması sağlanır. Kapalı çarşılarda ise; doğal serinlik ve doğal ısı sayesinde ihtiyacı giderip çıkma söz konusudur.

-AVM"lerde tekil yani bireysel hareketler söz konusudur. Oysa kapalı çarşıda kişiler dükkânlarını ortak açar, birlikte dua eder, birlikte Namaza giderler. Bunun dışında da kapalı çarşı esnafı; düğünlerde, bayramlarda, cenazelerde birbirlerini ziyarete giderler ve sevinç ve kederlerine ortak olurlardı.

Kişi kapalı çarşıda aldığı ürünün kaliteli ve ucuz olmasına bakarken, AVM`de hava atmak adına pahalı ve cafcaflı olmasını tercih ediyor. Ve farklı bir insan tipini ortaya çıkarıyor.

Bu yazdıklarım; tekniğe yeniliğe karşı olmak değil, bazı yeniliklerin kültür ve medeniyetimizdeki açtığı yaraları teşhis etmektir.

                     Selametle.