"Şükredesiniz diye size işitme
gözler ve gönüller verdi" (Nahl78)
"Size anlayan gönüller veren
O"dur,. Ne de az şükredersiniz." (Mülk23)
Kültürünüzde ruh. Akıl veya
insanın manevi ve beden ötesi varlığının merkezi için kullanılan geniş kapsamlı
bir tabirdir. İnsanın manevi özü, merkezi sayılan varlığına da çok ve çabuk
değişebildiği için bu isim verilir.
Kur"an-ı Kerim"de bu kelime
tekil, ikil ve çoğul olarak birçok yerde tekrarlanır. Bu ayetlerde Allah"ın
huzurunda ancak temiz kalple (Kalb-i Selim) gidenlerin kurtuluşa ereceği
(Şuara89); katı kalpli olmamak gerektiği (Al-i İmran159) Cebrail"in ayetleri
Hz. Peygamber (S.A.V)in kalbine indirdiği (Bakara97; Şuara94); Allah"ın
inkârcı ve isyankâr olanların kalplerini mühürlediği (Bakara -10)
belirtilmektedir.
Ayet-i Kerime ve Hadis-i
Şeriflerde kalp kelimesi başlıca şu anlamlarda kullanılmaktadır. Ruh,
(Ahzab10), Bilgi ve kavrayış (Kaf37); cesaret (Al-İmran103126); İffet
(Ahzab53); Gönül, vicdan (Bakara74 En"am43, Hadid16) Akıl (Araf177),
Kütüb-i sittedeki değişik hadislerde kalp kelimesi daha başka anlamlarda da
kullanılmaktadır. Bu cümleden olarak kalp kelimesi geniş anlamda insanın
bedeninin ve bedensel niteliklerinin ötesinde, onun ruhu aklı, vicdanı, bilgi
ve kavrayışı, niyeti, duyguları ve genellikle manevi yapısı ve yeteneklerini
bir bütün olarak ifade eden oldukça geniş kapsamlı bir kelime olarak
geçmektedir. Bu sebeple İslam bilginleri ve mutasavvıflar, kalp temizliğine,
kalbin geliştirilmesi ve zenginleştirilmesine, günahlardan arındırılarak, iman,
bilgi ve ahlaki erdemlerle bezenmesine büyük önem vermişler; ibadet, hayır ve
hasenat gibi olumlu dış faaliyetleri önemsemekle birlikte, bunların ancak
içtenlik, iyi niyet, ihlâs, Allah rızası, insan sevgisi, çıkar gütmezlik gibi
kalbe ait yüksek duygu ve düşüncelerle yapılması şartıyla değerli ve makbul sayılabileceğini
ısrarla vurgulanmışlardır.
"Kalplerinizin üzerini
mühürlerse, Allah"tan başka hangi ilah onu size getirir.(En"am46)" Kalp iyi
olursa bütün vücut iyi olur. Kalp kötü olursa vücut kötü olur.(Hadis)